ทำไมจึงเลือกจ่ายปันผล

      ทางเลือกในการจ่ายผลตอบแทนให้เจ้าของ ระหว่าง “เงินเดือน” และ “ปันผล” ก็มักจะมีหลายคนถามว่า “แล้วพี่หนอมเลือกจ่ายอะไร” คำตอบที่ผมตอบไม่ลังเลใจ คือ จ่ายทั้ง 2 อย่าง แต่ผมให้น้ำหนักของ “ปันผล” มากกว่า “เงินเดือน” ซึ่งเมื่อตอบแบบนี้ไป มีหลายคนก็เริ่มสงสัยว่าเป็นเพราะอะไร
      เพราะอย่างที่ทราบกันดีว่า เงินปันผลนั้นจ่ายจากกำไรสะสมที่ผ่านการเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลเรียบร้อยแล้ว และต้องถูกหักภาษี ณ ที่จ่าย ในอัตรา 10% แม้ว่าผู้รับปันผลนั้นสามารถเลือกได้ว่าจะนำไปรวมคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือไม่ก็ตาม ซึ่งฟังดูแล้ว ไม่ว่าอย่างไรการจ่าย “ปันผล” นั้นดูเหมือนต้องเสียภาษีมากกว่า
      อย่างไรก็ตาม ในมุมของผมก็ยังมองเห็นว่าการจ่ายปันผลเป็นเรื่องที่ดีกว่าการจ่ายเงินเดือน ด้วยเหตุผลต่อไปนี้ครับ
      1. เพราะผมอยากสะท้อน “กำไรที่แท้จริง” มากกว่าการลดภาษี
      ต้องบอกว่าการเพิ่มเงินเดือนกรรมการเพื่อทำให้กำไรสุทธิลดลง อาจดูดีในเชิงประหยัดภาษี แต่ในฐานะผู้ประกอบการ ผมมองว่ากำไรสุทธิที่ชัดเจนคือภาพสะท้อนของประสิทธิภาพองค์กรในข้อเท็จจริง เพราะการที่งบการเงินแสดงกำไร หมายความว่าบริษัททำเงินได้จริงและมีผลประกอบการที่ชัดเจน ประกอบกับผมมีแนวคิดที่ว่า “ผู้บริหารที่ดีไม่ควรหลบในงบของตัวเอง” แต่ควรจ่ายเงินตามความเหมาะสมของการทำงานจริงเพื่อสะท้อนข้อเท็จจริงของธุรกิจ ส่วนที่เหลือค่อยเปลี่ยนเป็น “เงินปันผล” ในฐานะเจ้าของที่ได้ส่วนแบ่ง “กำไร” ที่เกิดขึ้นจากผลประกอบการ
      2. เพราะปันผลช่วยให้ผมบริหารเงินของตัวเอง “ง่ายกว่า”
      การจ่าย “เงินเดือน” คือ การจ่ายเงินเป็นรายเดือน ต้องผ่านระบบภาษีบุคคลหัก ณ ที่จ่าย และในทางปฏิบัติจริงเราไม่สามารถจ่ายเงินเดือนทั้งก้อนแบบนี้ หรือแม้จะพยายามจ่ายเป็นโบนัสก็ต้องพิจารณาให้เหมาะสมกับการทำงานของธุรกิจ เช่น พนักงานคนอื่น กรรมการคนอื่น ว่าตัวเลขที่คิดนั้นเหมาะสมหรือไม่ ในขณะที่การจ่าย “ปันผล” คือ การจ่ายส่วนแบ่งกำไรประจำปี และสามารถเลือกที่จะหัก ณ ที่จ่าย 10% แล้วจบ ไม่ต้องรวมคำนวณภาษีบุคคลธรรมดา ซึ่งสะดวกและเหมาะสมกับกรรมการที่มีฐานภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาสูง และที่สำคัญกว่านั้น ถ้าบริษัท “มีกำไร” จริง และมี “กระแสเงินสด” ที่เหลือพอ การจ่ายปันผลก็เป็นกลไกที่สมเหตุสมผลที่สุดในการทำธุรกิจ ซึ่งมันสะท้อนความมั่นคงของธุรกิจ และเปิดทางให้เจ้าของบริหารกระแสเงินสดส่วนตัวได้อย่างชัดเจนอย่างที่ว่ามา
      3. เพราะเงินเดือนที่มากไป จะ “ไม่สมเหตุสมผล” ในทางธุรกิจ
      จากประสบการณ์ในสายบัญชีและการวางแผนภาษี หนึ่งในประเด็นที่มักถูกตรวจสอบคือ “รายจ่ายที่สูงเกินไปโดยไม่มีเหตุผลทางธุรกิจ” หรือ “รายจ่ายต้องห้าม” ที่มักจะเป็นปัญหากับทางสรรพากร อย่างในกรณีนี้ ถ้าผมเพิ่มเงินเดือนตัวเองเป็นเกือบ 1 แสนบาทต่อเดือน ในขณะที่บริษัทมีพนักงาน 2 - 3 คน และระบบยังเล็ก ต่อให้ผมทำงานจริงทั้งหมดก็ยากจะอธิบายให้ดู “สมจริง” ในทางปฏิบัติ และเมื่อวันหนึ่งผมต้องการนำงบไปยื่นกู้หรือหาพาร์ทเนอร์ทางธุรกิจ ผมก็อยากให้ตัวเลขในงบ “พูดแทนผม” ได้โดยไม่ต้องอธิบายอะไรเพิ่มเติมมาก เพราะตัวเลขที่ว่านั้นไม่ได้เสริมแต่ง แต่เป็นข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นในการทำธุรกิจ
      ประเด็นสำคัญที่ผมอยากชี้ให้เห็นในบทความนี้คือ การเลือกจ่าย “เงินเดือน” หรือ “ปันผล” ไม่ใช่การหาทางเสียภาษีน้อยที่สุด แต่มันคือการเลือก “ระบบการเงิน” ที่เหมาะสมกับทั้งโครงสร้างบริษัท ความสัมพันธ์ระหว่างเจ้าของและธุรกิจ และความโปร่งใสที่อยากให้แสดงออกผ่านงบการเงิน