ใคร? คือนายจ้าง และนายจ้างมีหน้าที่อย่างไร? ในงานประกันสังคม [ตอนที่ 1]

โดย : กองบรรณาธิการ
ลงวันที่ : 2552-06-15

ผู้เขียน: ปรานี สุขศรี

            เครียดกับสถานการณ์ของปัญหาเศรษฐกิจ การบ้านการเมืองมานาน และในช่วงเวลาเดียวกันนั้น หนึ่งในมาตรการการแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจก็คือการแจก “เช็คช่วยชาติ” ให้กับผู้ประกันตน เพื่อให้มีเงินหมุนเวียนในระบบเศรษฐกิจจำนวนมากเพื่อช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจไทยให้ฟื้นตัวขึ้นมาบ้าง ส่วนจะได้ผลหรือไม่ มากน้อยเพียงใด หลายคนเฝ้าจับตามอง แต่อีกมุมหนึ่งนั้น

            ต้องยอมรับว่า การเกิดขึ้นของ “เช็คช่วยชาติ” ทำให้สังคมไทยได้รับรู้ถึงความสำคัญและการคุ้มครองสมาชิกในสังคมอีกกลุ่มหนึ่ง ที่เรียกว่าผู้ประกันตน กระบวนการเรียนรู้ทางสังคมดังกล่าวส่งผลให้ความสงสัยเกี่ยวกับผู้ประกันตน ความสงสัยเกี่ยวกับสิทธิของผู้ประกันตน ได้รับการแก้ปัญหาในระดับหนึ่ง ฉบับนี้ผู้เขียนจึงอยากจะให้ท่านได้รู้จักบทบาทของบุคคลอีกคนหนึ่งที่มีส่วนเกี่ยวข้องโดยตรง

            กับผู้ประกันตน คือ นายจ้าง และเพื่อให้ท่านได้รู้สึกผ่อนคลายกับสถานการณ์ที่เกิดขึ้น วิธีการนำเสนอจึงจะมุ่งเน้นเฉพาะเนื้อหาในส่วนที่เป็นหัวใจสำคัญของเรื่องเท่านั้น

            นายจ้างตามกฎหมายประกันสังคม หมายถึง “ผู้ซึ่งรับลูกจ้างเข้าทำงานโดยจ่ายค่าจ้างและหมายความรวมถึง ผู้ซึ่งได้รับมอบหมายให้ทำงานแทนนายจ้าง ในกรณีที่นายจ้างเป็นนิติบุคคล

            ให้หมายความรวมถึง ผู้มีอำนาจกระทำการแทนนิติบุคคลและผู้ซึ่งได้รับมอบหมายจากผู้มีอำนาจกระทำการแทนนิติบุคคลให้ทำการแทนด้วย” จากความหมายดังกล่าวสามารถแยกแยะบุคคลที่จะอยู่ในฐานะนายจ้างตามกฎหมายประกันสังคม ดังนี้

            (๑) ผู้ที่ตกลงรับลูกจ้างเข้าทำงานและจ่ายค่าจ้างให้ลูกจ้างโดยตรง คือ บุคลธรรมดา
ที่เป็นเจ้าของกิจการคนเดียวและนิติบุคคลทั่วไป ซึ่งในทางกฎหมายก็คือบุคคลคนหนึ่งที่มีสิทธิและหน้าที่เช่นเดียวกับบุคคลธรรมดา เช่น บริษัท จำกัด ห้างหุ้นส่วนจำกัด เป็นต้น

            (๒) ผู้ที่ได้รับมอบหมายจากนายจ้างตาม ๑. ให้ทำงานแทน คือ บุคคลที่ได้รับมอบหมายจาก เจ้าของกิจการหรือนิติบุคคล ให้เป็นผู้มีอำนาจทำงานแทน เช่น กรรมการผู้จัดการซึ่งมีอำนาจกระทำการแทนบริษัท หรือหุ้นส่วนผู้จัดการของห้างหุ้นส่วนจำกัด เช่น ตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๕๗๑๓/๒๕๓๑ วินิจฉัยว่า ลูกจ้างที่ผู้ซึ่งได้รับมอบหมายให้ทำงานแทนนายจ้างตกลงรับลูกจ้างเข้าทำงานตามอำนาจที่ได้รับมอบหมาย เป็นลูกจ้างของนายจ้างผู้มอบหมายด้วย ดังนั้น ทั้งนายจ้างตัวจริงและบุคคลที่ได้รับมอบหมาย เป็นนายจ้างของลูกจ้าง

            (๓) ผู้ซึ่งได้รับมอบหมายจากผู้มีอำนาจกระทำการแทนนิติบุคคล คือ บุคคลที่ได้รับมอบหมายจาก กรรมการผู้จัดการบริษัท ให้มีอำนาจหน้าที่กระทำการอย่างใดอย่างหนึ่ง เช่น ตกลง รับลูกจ้างเข้าทำงานหรือเลิกจ้าง

            หน้าที่ของนายจ้าง ตามกฎหมายประกันสังคมได้กำหนดหน้าที่ของนายจ้างไว้ หลายประการ

            ๑. ขึ้นทะเบียนนายจ้าง เมื่อใดก็ตามที่นายจ้างมีลูกจ้างในกิจการตั้งแต่ ๑ คนขึ้นไป นายจ้างมีหน้าที่ต้องยื่นแบบขึ้นทะเบียนนายจ้าง (แบบ สปส. ๑-๐๑) และยื่นแบบแสดงรายชื่อลูกจ้างหรือแบบขึ้นทะเบียนผู้ประกันตน (แบบ สปส. ๑-๐๓) เพื่อให้ลูกจ้างได้เป็นผู้ประกันตน โดยดำเนินการภายใน ๓๐ วันนับแต่วันที่นายจ้างมีลูกจ้าง เมื่อนายจ้างได้ดำเนินการดังกล่าวแล้ว นายจ้างจะได้รับหนังสือสำคัญแสดงการขึ้นทะเบียนประกันสังคมและลูกจ้างจะได้รับบัตรประกันสังคม
ลูกจ้างที่นายจ้างต้องแจ้งขึ้นทะเบียน

            - ต้องเป็นลูกจ้างที่ไม่ได้รับการยกเว้นตามที่กำหนดไว้ในมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติประกันสังคม พ.ศ. ๒๕๓๓ เช่น ข้าราชการ ลูกจ้างประจำ ลูกจ้างชั่วคราวรายวันและลูกจ้างชั่วคราวรายชั่วโมงของราชการส่วนกลาง ราชการส่วนภูมิภาคและราชการส่วนท้องถิ่นหรือลูกจ้างของรัฐบาลต่างประเทศหรือองค์การระหว่างประเทศ หรือลูกจ้างที่นายจ้างส่งไปประจำทำงาน

            ในต่างประเทศ หรือครูหรือครูใหญ่ของโรงเรียนเอกชนหรือลูกจ้างงานบ้าน หรือลูกจ้างของสภากาชาดไทยหรือลูกจ้างของเนติบัณฑิตยสภา หรือลูกจ้างของสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ หรือลูกจ้างของรัฐวิสาหกิจ หรือลูกจ้างในกิจการเพาะปลูก ประมง ป่าไม้ และเลี้ยงสัตว์ซึ่งมิได้ใช้ลูกจ้างตลอดปีและไม่มีงานลักษณะอื่นรวมอยู่ด้วย หรือลูกจ้างของนายจ้างที่จ้างไว้เพื่อทำงานอันมีลักษณะเป็นครั้งคราว เป็นการจร หรือเป็นไปตามฤดูกาล หรือลูกจ้างของนายจ้างในกิจการค้าเร่และการค้าแผงลอย ดังนั้น ลูกจ้างที่ทำงานในกิจการประเภทอื่นๆ นอกเหนือจากที่กล่าวมานี้ จึงมีสิทธิเป็นผู้ประกันตนและนายจ้างมีหน้าที่ต้องยื่นแบบขึ้นทะเบียนและแบบรายการแสดงรายชื่อให้ลูกจ้างเป็นผู้ประกันตนทั้งสิ้น

            - ลูกจ้างต้องมีอายุไม่ต่ำกว่า ๑๕ ปีบริบูรณ์และไม่เกิน ๖๐ ปีบริบูรณ์ เว้นแต่ ในกรณี
ที่มีอายุ ๖๐ ปีบริบูรณ์แล้วแต่ยังคงทำงานในสถานประกอบการเดิมอยู่ต่อไป

            กรณีที่นายจ้างไม่ได้ขึ้นทะเบียนหรือยื่นแบบขึ้นทะเบียนแล้วแต่ไม่มีชื่อลูกจ้างบางคน (แจ้งชื่อลูกจ้างไม่ครบ) สำนักงานประกันสังคมมีอำนาจบันทึกรายละเอียดของนายจ้างลงในแบบรายการขึ้นทะเบียนได้และนายจ้างต้องรับผิดทางแพ่งคือการจ่ายเงินสมทบทั้งในส่วนของนายจ้างและในส่วนของผู้ประกันตนและเงินเพิ่มย้อนหลังไปตั้งแต่วันที่นายจ้างมีลูกจ้างและรับผิดทางอาญาฐาน

            มีเจตนาไม่ยื่นแบบขึ้นทะเบียนนายจ้างและยื่นแบบรายการแสดงรายชื่อลูกจ้างเป็นผู้ประกันตนภายในเวลาที่กฎหมายกำหนด โดยจำคุกไม่เกิน ๖ เดือนหรือปรับไม่เกิน ๒๐,๐๐๐ บาทหรือทั้งจำทั้งปรับ

มีผู้อ่านบทความนี้แล้ว 3668 คน

ความคิดเห็นที่ 1. โดย พัชรี

เมื่อ : 2553-09-06 10:54:41

ลูกจ้างที่เป็นพม่าทำประกันสังคมได้หรือไม่

Home : / About Us : / Contact :

	ใคร? คือนายจ้าง และนายจ้างมีหน้าที่อย่างไร? ในงานประกันสังคม [ตอนที่ 3] ตอนจบ

	ใคร? คือนายจ้าง และนายจ้างมีหน้าที่อย่างไร? ในงานประกันสังคม [ตอนที่ 2]

	ใคร? คือนายจ้าง และนายจ้างมีหน้าที่อย่างไร? ในงานประกันสังคม [ตอนที่ 1]

	SMEs เสียภาษีสรรพากรอย่างไร

	คุยกับ มิสเตอร์ CPD ประจำเดือน กรกฎาคม 2548

	คุยกับ มิสเตอร์ CPD ประจำเดือน มิถุนายน 2548

	คุยกับ มิสเตอร์ CPD ประจำเดือน พฤษภาคม 2548

	ลูกจ้างวุ่นวายกับเจ้านายเย็นชา

	เชือดลูกจ้างเซ่นสุวรรณภูมิ

	สิทธิของผู้ประกันตน...กรณีว่างงาน

	การเลือกตั้งสมาชิกวุฒิสภา

บทความทั้งหมด 11 บทความ

This Page Took 0.039293 Seconds to load.

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.